Συγκροτείται «οδικός χάρτης» στρατηγικής και ενεργειακής συνεργασίας στη Μεσόγειο

Στις 13 Δεκεμβρίου στην Ουάσιγκτον οι ΗΠΑ θα εξηγήσουν σε ελληνική αντιπροσωπεία τον οδικό χάρτη που έχουν ετοιμάσει για την «συνεργασία με στόχο την ασφάλεια στη Μεσόγειο» – στον σχεδιασμό του οποίου ανατίθενται στη χώρα μας και στην Κύπρο συγκεκριμένοι ρόλοι. Την αντιπροσωπεία θα αποτελούν ο υπουργός αναπληρωτής Εξωτερικών Γιώργος Κατρούγκαλος και ο αρχηγός ΓΕΕΘΑ Ευάγγελος Αποστολάκης.

Πρόκειται για ένα ολοκληρωμένο σχέδιο που προβλέπει την εξασφάλιση του  στρατηγικού και ενεργειακού ελέγχου της Μεσογειακής λεκάνης από τις ΗΠΑ. Εμπνευστής αυτού του σχεδίου εμφανίζεται ο Αμερικανός ο υφυπουργός Εξωτερικών για την Ευρώπη και την Ευρασία Γουές Μίτσελ, ο οποίος αποτελεί και τον θεωρητικό των «frontier states» του Στέιτ Ντιπάρτμεντ (συμμαχικά κράτη που αποτελούν «μακρά σύνορα των ΗΠΑ» γύρω από την Ευρασία).

Ως τέτοιο «frontier state» έχει επιλεγεί και η Ελλάδα ήδη από την εποχή της διακυβέρνησης της χώρας από τον Γιώργο Α. Παπανδρέου, σύμβουλος του οποίου ήταν ο Νίκος Κοτζιάς. Η προσχώρηση της κυβέρνησης Τσίπρα (με τον κ. Κοτζιά σε ρόλο ΥΠΕΞ τη φορά αυτή) στην πολιτική στενότερης συνεργασίας με τις ΗΠΑ και το Ισραήλ εξελίχθηκε με γοργούς ρυθμούς. Τα υπουργεία Εξωτερικών και Άμυνας θεωρούν ότι η ανάθεση στην Ελλάδα εκτελεστικού ρόλου στους Αμερικανικούς σχεδιασμούς εξυπηρετεί δύο κρίσιμα θέματα:

-Την εξασφάλιση αμερικανικής ομπρέλας στη χώρα απέναντι στις απειλές της Άγκυρας, οι οποίες συνδυάζονται με μπαράζ εξοπλισμών της Τουρκίας σε όλα τα όπλα και κυρίως της ναυτικής αρμάδας της στο Αιγαίο.

-Τη μελλοντική ασφάλεια των ελληνικών κοιτασμάτων φυσικού αερίου που υπολογίζεται ότι βρίσκονται στην υποθαλάσσια λεκάνη νοτίως της Κρήτης και συνδέονται με τα αντίστοιχα κοιτάσματα της Κύπρου, του Ισραήλ και της Αιγύπτου (όπως υπολογίζεται ότι συνδέονται και με τα κοιτάσματα του Ιονίου, σε μια υποθαλάσσια χρυσή ενιαία «αποθήκη» φυσικού αερίου, που ξεκινά από τα σύνορα με την Αλβανία και καταλήγει στην Αίγυπτο).

Οι επιδιώξεις των ΗΠΑ

Οι ΗΠΑ, από την πλευρά τους,  θέλουν να εξασφαλίσουν ότι η Μεσόγειος θα παραμείνει υπό τον Ατλαντικό έλεγχο, με την Κρήτη και την Κύπρο στρατηγικές σταθερές στην περιοχή, στην υπηρεσία της επιρροής τους στη Μέση Ανατολή. Προς το σκοπό αυτόν επιθυμούν  την ευρύτερη και στενότερη στρατιωτική συνεργασία με την Ελλάδα, κάτι που ήδη εξελίσσεται απρόσκοπτα. Οι Αμερικανικές βάσεις στην ηπειρωτική Ελλάδα διευρύνουν το αντικείμενό τους, ενώ στην Κρήτη αποκτούν ιδιαίτερη σημασία και επεκτείνονται.

Επίσης, εξελίσσονται προσπάθειας στοιχειώδους διευθέτησης του Κυπριακού και επανεξοπλισμός της Κυπριακής Δημοκρατίας με την άδεια του Κογκρέσου, ενώ προωθούν και την εγκατάσταση Γαλλικών στρατιωτικών βάσεων στη Μεγαλόνησο. Η Ουάσιγκτον αντιλαμβάνεται πλέον την Κύπρο ως μια χώρα με κομβική σημασία (σε στρατηγικό και ενεργειακό επίπεδο) στην Ανατολική Μεσόγειο.

Παράλληλα οι ΗΠΑ θέλουν να εγγυηθούν την ασφάλεια των ενεργειακών κοιτασμάτων της Μεσογείου, που θεωρούνται ικανά να απεξαρτήσουν μελλοντικά την Ευρώπη από τον ενεργειακό εναγκαλισμό της Ρωσίας.

Συναντήσεις υπό τον Γουές Μίτσελ

Στο πλαίσιο αυτών των σχεδιασμών, προωθείται ένας «οδικός χάρτης» που προβλέπει τη «συνεργασία για την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή». Η συγκρότηση αυτής της συνεργασίας υπό την αιγίδα της Ουάσιγκτον,  πιθανώς θα βασιστεί στα σχήματα  που έχουν συγκροτήσει τα προηγούμενα χρόνια στην περιοχή η Ελλάδα και η Κυπριακή Δημοκρατία με το Ισραήλ, την Ιορδανία και την Αίγυπτο και πρόσφατα με τα Βαλκάνια.

Το ταξίδι, λοιπόν, της ελληνικής αντιπροσωπείας στην Ουάσιγκτον στις 13 Δεκεμβρίου αποτελεί την πρώτη κίνηση καλύτερης προετοιμασίας και  συντονισμού επί του «οδικού χάρτη» για την «ασφάλεια στη Μεσόγειο». (Ήδη η κυβέρνηση έχει δώσει τα διαπιστευτήριά της στην υπηρεσία της Ατλαντικής πολιτικής στην περιοχή των Βαλκανίων με τη συμφωνία των Πρεσπών).

Θα ακολουθήσουν οι τριμερείς σύνοδοι ανάμεσα σε Ελλάδα, Κυπριακή Δημοκρατία και Ιορδανία (στη Λευκωσία στις 19 Δεκεμβρίου) και θα επαναληφθεί με τη συμμετοχή του Ισραήλ (στην Ιερουσαλήμ στις 20 Δεκεμβρίου). Είναι πολύ πιθανόν στις συνόδους αυτές να παραστεί ως συντονιστής ο Αμερικανός υφυπουργός Εξωτερικών για την Ευρώπη και την Ευρασία Γουές Μίτσελ.

από το ενεργειακό παιχνίδι.

Η στρατιωτική διάσταση

Περισσότερα σε λέξεις

Όπως αναφέρει σε σχετικό ρεπορτάζ η «Καθημερινή» (Βασίλης Νέδος)  η στρατιωτική διάσταση είναι εύλογα μια κρίσιμη πτυχή στους σχεδιασμούς της επόμενης περιόδου.

Η Αθήνα και η Λευκωσία διανύουν ήδη περίοδο στενότατης συνεργασίας με το Ισραήλ, όπως έχει φανεί από τις τελευταίες ασκήσεις. Οι Ισραηλινοί προχωρούν κανονικά στις διαδικασίες δημιουργίας ενός ραντάρ στην Ανατολική Κρήτη, με σκοπό την επέκταση των δυνατοτήτων τους στην περιοχή. Και η συνεργασία Ελλάδας και Ισραήλ σε στρατιωτικό επίπεδο – που ήδη έχει εμφανή στοιχεία αποφασιστικότητας στην αεροπορική κάλυψη της περιοχής – αναμένεται να ενισχυθεί. Παράλληλα, οι συνεκπαιδεύσεις των ελληνικών και αμερικανικών Ενόπλων Δυνάμεων αυξάνονται ραγδαία.

Ωστόσο, εκείνο που βαραίνει την ελληνική πλευρά είναι η ναυτική διάσταση, την οποία έχουν η εκ των πραγμάτων αναβάθμιση και η συμμαχική απαίτηση για διαρκή παρουσία στην Ανατολική Μεσόγειο.

Παρά το γεγονός ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε καλή κατάσταση στον τομέα των υποβρυχίων αλλά και των ταχέων σκαφών (οι πυραυλάκατοι τύπου «Ρουσέν» διαθέτουν τεχνολογία που συμβαδίζει με την εποχή), οι απαιτήσεις για παρουσία φρεγατών σε όλο το εύρος της Ανατολικής Μεσογείου ασκεί σημαντική πίεση, καθώς οι φρεγάτες που διαθέτει το Π.Ν. υπολείπονται τεχνολογικά σε σύγκριση με εκείνες της Τουρκίας ή της Αιγύπτου, αλλά και του Ισραήλ, που ναυπηγεί νέες κορβέτες.

Περισσότερα νέα, ρεπορτάζ και αναλύσεις: ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ