Τι κρύβει η προσπάθεια σταθεροποίησης της τιμής του πετρελαίου από Ρώσους και Σαουδάραβες

Του Βασίλη Σαββίδη*

Η ανακοίνωση στις 8 Μαΐου 2018 από τις ΗΠΑ ότι αποσύρονται από την πολυμερή συμφωνία του 2015 με το Ιράν για τα πυρηνικά και ότι επαναφέρουν τις κυρώσεις κατά του Ιράν ήταν αναμενόμενη από οικονομικούς αναλυτές και διπλωμάτες, δεδομένης της θέσης που είχε πάρει ήδη πριν την εκλογή του ο Ντόναλντ Τραμπ.

Η πρώτη δέσμη κυρώσεων από τις ΗΠΑ προς το Ιράν είναι ήδη σε εφαρμογή, ενώ από το Νοέμβριο θα αρχίσει να εφαρμόζεται η δεύτερη δέσμη που στοχεύει τις εξαγωγές πετρελαίου. Εξ αυτού υπήρχε αβεβαιότητα ως προς τις επιπτώσεις στην αγορά πετρελαίου και την οικονομία. Ήδη οι τιμές ξεπέρασαν τα $80 και έφτασαν τα $85 το βαρέλι αρχές Οκτωβρίου σημειώνοντας υψηλό τετραετίας.

Δύο τα κύρια ερωτήματα:

Α) Πως θα αντιδρούσαν οι χώρες που εισάγουν πετρέλαιο απ’ το Ιράν. Θα συμμορφώνονταν και θα συμμετείχαν στην επιβολή κυρώσεων;

Β) Πως θα αντιδρούσαν οι χώρες πετρελαιοπαραγωγοί. Θα κάλυπταν το κενό στην αγορά αυξάνοντας την παραγωγή τους και κρατώντας τις τιμές σταθερές; Ή μήπως θα προσπαθούσαν να επωφεληθούν από μια άνοδο των τιμών;

Τη βδομάδα που μας πέρασε όμως το τοπίο άρχισε να ξεκαθαρίζει. Αναμένεται οι τιμές του πετρελαίου να υποχωρήσουν και να σταθεροποιηθούν.

Οι ΗΠΑ καταρχήν φρόντισαν να κρατήσουν σε ιστορικά υψηλά επίπεδα την εγχώρια παραγωγή, αντλώντας περί τα 11,1 εκατομμύρια βαρέλια τη μέρα,  και να αυξήσουν τα στρατηγικά τους αποθέματα αργού πετρελαίου στα 8 εκατομμύρια βαρέλια. Στο εξωτερικό άσκησαν ανοιχτά, ακόμα κι απ’ το βήμα του ΟΗΕ, πίεση στη Σαουδική Αραβία και τις πετρελαιοπαραγωγούς χώρες του ΟΠΕΚ να αυξήσουν την παραγωγή τους και να ρίξουν τις τιμές. Παράλληλα ζήτησαν από την ΕΕ και την Ινδία, τον κύριο εισαγωγέα Ιρανικού πετρελαίου, να σταματήσουν τις εισαγωγές απ’ το Ιράν.

Περισσότερα σε λέξεις

Την βδομάδα που μας πέρασε υπήρξε μεγάλη κινητικότητα από τον Σαουδάραβα Υπουργό Ενέργειας Χαλίντ Αλ-Φαλίχ ο οποίος επισκέφτηκε πρώτα τις ΗΠA στις 10 Σεπτεμβρίου για συνομιλίες με τον Αμερικανό ομόλογο του Ρικ Πέρρυ, κι έπειτα τη Μόσχα για συναντήσεις με τον Ρώσο ομόλογό του Αλεξάντερ Νόβακ. Στη συνέχεια μετέβη στη Βιέννη, έδρα του ΟΠΕΚ όπου ξαναείδε τον Πέρρυ, και από εκεί μετέβη στο Αλγέρι στις 23 Σεπτεμβρίου για συναντήσεις με αξιωματούχους των χωρών του ΟΠΕΚ, τη Ρωσία και άλλες πετρελαιοπαραγωγούς χώρες, μια σύνθεση που βλέπουμε όλο και πιο συχνά τελευταία και αποκαλείται ΟΠΕΚ+. Την Τετάρτη, 4 Οκτωβρίου, παρέστη διεθνές φόρουμ για την ενέργεια στη Μόσχα.

Σύμφωνα λοιπόν με τις δηλώσεις αξιωματούχων των χωρών του ΟΠΕΚ, επήλθε συνεννόηση μεταξύ τους η οποία επικοινωνήθηκε έπειτα και στην Ουάσιγκτον,  για αύξηση της παραγωγή τους στους επόμενους 18 μήνες ώστε να συγκρατηθούν οι τιμές.

Ήδη η Ρωσία από τον Αύγουστο που αντλούσε περί τα 11,21 εκ. βαρέλια/μέρα το αύξησε στα 11,36 τον Σεπτέμβριο. Ο Ρώσος Πρόεδρος Πούτιν δήλωσε την Τετάρτη 4 Οκτωβρίου από το φόρουμ της Μόσχας ότι η Ρωσία προτίθεται να αυξήσει την παραγωγή της κατά 200-300 χιλιάδες βαρέλια μέχρι το τέλος του έτους δηλαδή να φτάσει έως τα 11,7.

Αντίστοιχα  την ίδια μέρα από τη Μόσχα ο Σαουδάραβας υπουργός ενέργειας Αλ-Φαλίχ δήλωσε ότι η χώρα του προτίθεται επίσης να αυξήσει την παραγωγή της η οποία τον Οκτώβριο αναμένεται να ανέλθει στα 10,7 εκ. βαρέλια/μέρα, και ότι οι χώρες του ΟΠΕΚ μαζί μπορούν να την αυξήσουν κατά 1,3 εκ. βαρέλια/μέρα.

Οι παραπάνω δηλώσεις φαίνεται να καθησύχασαν τις αγορές αλλά και τις χώρες εισαγωγείς. Διευκολύνθηκε έτσι και η θέση της κυβέρνησης της Ινδίας, του μεγαλύτερου εισαγωγέα αυτή τη στιγμή αργού πετρελαίου, με εισαγωγές 4 εκατομμυρίων βαρελιών την ημέρα, και κύριου πελάτη του Ιράν. Μια αύξηση στις τιμές σε συνδυασμό με την παράλληλη διολίσθηση της ρουπίας έναντι του δολαρίου τον τελευταίο καιρό θα έφερνε σε πολύ δύσκολη θέση την κυβέρνηση της Ινδίας που με πολιτικό ρίσκο είχε σπεύσει ήδη να δηλώσει ότι θα ακολουθήσει τις ΗΠΑ στην επιβολή κυρώσεων, παρότι οι εταιρίες τις θα εκμεταλλευτούν μέχρι και την τελευταία ημέρα για να εισάγουν πετρέλαιο από το Ιράν.

Έτσι, με τη συνεννόηση Ρωσίας, Σαουδικής Αραβίας και ΗΠΑ η αγορά πετρελαίου φαίνεται να βαίνει προς σταθεροποίηση. Αυτό διευκολύνει πολιτικά έτι περαιτέρω την επιβολή των κυρώσεων στο Ιράν το οποίο αναμένεται να δεχτεί ισχυρό οικονομικό πλήγμα. Τα τελευταία 2,5 χρόνια, την περίοδο δηλαδή της άρσης των κυρώσεων επωφελήθηκε σημαντικά από τις εξαγωγές πετρελαίου οι οποίες είχαν αυξηθεί κατά 4 δισεκατομμύρια δολάρια το μήνα σε σχέση με τα χρόνια που ίσχυε το εμπάργκο, ποσό που πλέον αναμένεται να μειωθεί δραστικά.

Αποκλειστικό άρθρο, του κ.Βασίλη Σαββίδη, Νομικού-Διευθνολόγου, υπεύθυνου πολιτικού σχεδιασμού της Δημοκρατικής Ευθύνης, για το economico.gr

Περισσότερα νέα, ρεπορτάζ και αναλύσεις:ΠΑΤΗΣΤΕ ΕΔΩ

 

Ακολουθήστε το στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στο

Καμία δημοσίευση για προβολή