Αγγελική Σπανού

Ασυνόδευτα προσφυγόπουλα και πόσα γρήγορα ξεχνάμε την οδύνη των άλλων

Ηταν Νοέμβριος του 2019 όταν ο πρωθυπουργός με σύνθημα «κανένα παιδί μόνο» παρουσίασε το κυβερνητικό σχέδιο για τα ασυνόδευτα προσφυγόπουλα και ανακοίνωσε ως Εθνική Συντονίστρια την Ειρήνη Αγαπηδάκη.

Από τότε μέχρι τώρα το “έργο” που έχει παραχθεί είναι η παραίτηση τον Ιούνιο του
Χρυσοβαλάντη Παπαθανασίου από τη θέση του προέδρου του Εθνικού Κέντρου Κοινωνικής Αλληλεγγύης ως αποτέλεσμα -σύμφωνα με πληροφορίες που ποτέ δεν διαψεύστηκαν- της αντιπαράθεσης ανάμεσα στην Ειρήνη Αγαπηδάκη, ειδική γραμματέα Προστασίας των ασυνόδευτων ανηλίκων, και την υφυπουργό Εργασίας Δόμνα Μιχαηλίδου, στην εποπτεία της οποίας ανήκει το ΕΚΚΑ.

Από διεθνή ΜΜΕ μάθαμε χθες ότι έφτασε στο Μέγαρο Μαξίμου επιστολή του Εκτελεστικού Διευθυντή του Παρατηρητηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Κένεθ Ροθ. Απευθύνεται στον πρωθυπουργό για να εκφράσει τη σοβαρή ανησυχία του για το μεγάλο αριθμό ασυνόδευτων ανήλικων μεταναστών, οι οποίοι κρατούνται σε καθεστώς «προστατευόμενης κηδεμονίας» σε αστυνομικά τμήματα και κέντρα κράτησης στην Ελλάδα.

Στην επιστολή αναφέρονται ως θετικά, στη σωστή κατεύθυνση βήματα, η νέα νομοθεσία για το άσυλο και τη μετανάστευση που ψηφίστηκε στις 8 Μαΐου, που μειώνει το χρόνο κράτησης των παιδιών από 45 σε 25 μέρες, καθώς και η δημιουργία της Ειδικής Γραμματείας για τα ασυνόδευτα παιδιά. Ωστόσο, σύμφωνα με τον Ροθ, η νομοθεσία εξακολουθεί να παραβιάζει τις υποχρεώσεις τις Ελλάδας βάσει του Διεθνούς Δικαίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων σύμφωνα με το οποίο, η κράτηση ανηλίκων είναι πάντα αδικαιολόγητη. Η κατάσταση παραμένει κρίσιμη για τα ασυνόδευτα παιδιά σε κράτηση, ιδιαίτερα λόγω της πανδημίας του κορονοϊού.

Ο Ροθ παροτρύνει τον Κυριάκο Μητσοτάκη να δώσει τέλος στην πρακτική αυτή ώστε τα παιδιά που βρίσκονται τώρα υπό κηδεμονία, να μεταφερθούν σε ανοικτές εγκαταστάσεις με κατάλληλες συνθήκες διαβίωσης και πρόσβαση σε νομική βοήθεια, καθώς και άλλες βασικές υπηρεσίες.

“Αναγνωρίζουμε -τονίζει- ότι η Ελλάδα αντιμετωπίζει σημαντική και δυσανάλογη ευθύνη μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ, λόγω της συνεχούς άφιξης προσφύγων και αιτούντων άσυλο. Ωστόσο, η κατάσταση αυτή σε συνδυασμό με την αποτυχία της ΕΕ για κατανομή ευθυνών, δεν απαλλάσσει την Ελλάδα από την υποχρέωσή της να κάνει ό,τι μπορεί για την προστασία των ανηλίκων σε κράτηση και να διασφαλίσει πως γίνονται σεβαστά τα δικαιώματά τους”
.
H HRW, επικροτεί την έκκληση της Κυβέρνησης προς άλλα κράτη-μέλη της ΕΕ για τη δημιουργία ενός μηχανισμού κατανομής ευθύνης όπου περιλαμβάνεται η εθελούσια επανατοποθέτηση 2.500 ασυνόδευτων ανηλίκων. Μαζί με άλλες 60 οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων η HumanRights Watch, έχει αρχίσει δημόσια εκστρατεία με την οποία καλούνται τα κράτη της ΕΕ να μετεγκαταστήσουν τους ασυνόδευτους ανήλικους από τα ελληνικά νησιά.

Συμπέρασμα: Μια προσπάθεια που ξεκίνησε με καθολική αποδοχή καρκινοβατεί. Δεν ξέρουμε πόσα ασυνόδευτα προσφυγόπουλα θα πάνε του χρόνου σε ποια σχολεία, αν θα εμβολιαστούν, αν θα ενταχθούν στον κοινωνικό ιστό. Η παραμονή ανηλίκων σε κρατητήρια προσβάλλει τον πολιτισμό μας.

Το γεγονός ότι τα ΜΜΕ δεν έχουν ενδιαφερθεί να αναδείξουν το θέμα και να ελέγξουν την τήρηση των κυβερνητικών δεσμεύσεων είναι η μία όψη της παθολογίας. Η άλλη όψη συνδέεται με την ευρωπαϊκή αναλγησία και την ελληνική ανικανότητα. 2500 παιδιά είναι πολύ λίγα για να μη μπορούμε να τους εξασφαλίσουμε αξιοπρεπείς συνθήκες ζωής. Και πάρα πολλά για να μη μας νοιάζει και να κοιτιόμαστε στον καθρέφτη χωρίς να μας τρομάζει το πρόσωπό μας.