Η αποδοκιμασία του Ερντογάν από τον Μπάϊντεν δίνει νέους “πόντους” στην Αθήνα. Η Τουρκία βυθίζεται στην κρίση

ΗΠΑ Ελλάδα

Σε μία κίνηση με έντονη σημειολογία και κυρίως σαφή μηνύματα προς την Άγκυρα προχώρησε ο Τζο Μπάιντεν, την ίδια ώρα που ο Ερντογάν, εμφανώς αποσταθεροποιημένος, βρίσκεται με τη θηλιά των εσωτερικών του προβλημάτων “στο λαιμό”.

Την στιγμή που ο Ταγίπ Ερντογάν εμφανίζεται σε αδύναμη θέση, επιλέγοντας ξανά την οδό των προκλήσεων, οι ΗΠΑ αποκλείουν την Τουρκία από τη σύνοδο Κορυφής για τη Δημοκρατία (Summit for Democracy), μια πρωτοβουλία του Αμερικανού Προέδρου Τζο Μπάιντεν. Η Ελλάδα, φυσικά, πήρε την πρόσκληση.

Η σύνοδος αναμένεται να διεξαχθεί διαδικτυακά στις 9 και 10 Δεκεμβρίου και είναι πρωτοβουλία του Αμερικανού Προέδρου Τζο Μπάιντεν.

Χωρίς αμφιβολία παρότι δεν υπάρχει ευθεία αναφορά στην Τουρκία η μη αποστολή πρόσκλησης στην Άγκυρα στέλνει ένα μήνυμα αποδοκιμασίας του τρόπου που κινείται ο Τούρκος πρόεδρος αγνοώντας στοιχειώδη θέματα δημοκρατίας και ανθρωπίνων δικαιωμάτων, με φόντο την κατρακύλα της λίρας και τη συνεχώς διογκούμενη λαϊκή αντίδραση που καταγράφεται στο εσωτερικό της γειτονικής χώρας.

Τί καταδεικνύει η επιλογή Μπάιντεν 

Αντιθέτως, η (αυτονόητη) επιλογή Μπάιντεν να είναι η Ελλάδα ανάμεσα στις χώρες που θα πάρουν μέρος στη Σύνοδο για τη Δημοκρατία – σε συνδυασμό με τον αποκλεισμό της Τουρκίας – σηματοδοτεί το γεγονός ότι η χώρα αποτελεί πλέον τον νούμερο ένα σύμμαχο των ΗΠΑ στην ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.

Το εξαιρετικό κλίμα μεταξύ των δύο χωρών αποδεικνύεται, σύμφωνα με πληροφορίες και στο περιεχόμενο της επιστολής που απεύθυνε ο Αμερικανός Πρόεδρος στον Κυριάκο Μητσοτάκη, καλώντας τον στη Σύνοδο.

  • «Αναγνωρίζουμε και εκτιμούμε τη συνεργασία σας στο έργο της οικοδόμησης δημοκρατικών κοινωνιών που σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα και επιτρέπουν σε όλους τους πολίτες να προοδεύσουν. Σε μια συγκυρία σημαντικών προκλήσεων και τεράστιων ευκαιριών, είναι περισσότερο σημαντικό από ποτέ οι δημοκρατίες να αποδείξουν ότι μπορούμε να ανταποκριθούμε στις ανάγκες των λαών μας», αναφέρει μεταξύ άλλων ο κ. Μπάιντεν στον Έλληνα πρωθυπουργό.

Ιδιαίτερα σημαντική διπλωματικά και πολιτικά η πρόκληση 

Η πρόσκληση είναι ιδιαίτερα σημαντική διπλωματικά και πολιτικά, καθώς επαναβεβαιώνει το εξαιρετικό επίπεδο των ελληνοαμερικανικών σχέσεων που επισφραγίστηκε με την πενταετή επέκταση της Συμφωνίας Αμοιβαίας Αμυντικής Συνεργασίας Ελλάδας-ΗΠΑ (MDCA), ενώ αναμένεται να σηματοδοτηθεί και από την επίσκεψη του Κυριάκου Μητσοτάκη στην Ουάσιγκτον κατά το πρώτο εξάμηνο του 2022.

Στη Σύνοδο Κορυφής για τη Δημοκρατία έχουν προσκληθεί αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων από 110 χώρες, καθώς και εκπρόσωποι του επιχειρηματικού κόσμου και μη κυβερνητικών οργανώσεων.

Πρόκειται για μια πρωτοβουλία της αμερικανικής κυβέρνησης, στην οποία ο Λευκός Οίκος αποδίδει ιδιαίτερη σημασία, καθώς βασικό αφήγημα της νέας αμερικανικής κυβέρνησης στην εξωτερική πολιτική είναι οι διεθνείς σχέσεις που βασίζονται σε κανόνες και αρχές(rules based international order): στη δημοκρατία και στα ανθρώπινα δικαιώματα.

Σε παύση πληρωμών οδηγεί ο παραλογισμός Ερντογάν 

Την ίδια ώρα, ο  παραλογισμός του Τούρκου προέδρου στα θέματα νομισματικής πολιτικής και οι εμμονές του στην διαχείριση των επιτοκίων της κεντρικής του τράπεζας, εξωθούν πλέον την χώρα στο στάδιο για παύση πληρωμών.

Η Τουρκία αποτελεί στις διεθνείς συναλλαγές της καθαρό χρεώστη, οπότε εξαρτάται δραματικά από τους ξένους επενδυτές για να χρηματοδοτεί το διαρκώς διογκούμενο έλλειμμα των τρεχουσών συναλλαγών.

Η ανικανότητα της κεντρικής τράπεζας να υιοθετήσει ορθολογικές αρχές στην λήψη των αποφάσεών της πλήττει σχεδόν ανεπανόρθωτα την οικονομία της χώρας.

Μάλιστα πυροδοτεί σχεδόν πλήρες έλλειμμα αξιοπιστίας για τους ξένους επενδυτές, πιέζοντας σταθερά την Τουρκία προς τον εφιάλτη μίας εκρηκτικής κρίσης στο ισοζύγιο πληρωμών.

Τραγικές οι προοπτικές για τον τουρκικό λαό 

Στο εσωτερικό της Τουρκίας εκφράζονται τραγικές προβλέψεις στον τομέα της αρτοποιίας, από την στιγμή που ενώ μετά τα μέσα Νοεμβρίου τα 50 κιλά αλεύρι σε κόστος χονδρικής αποτιμώνται στις 200 τουρκικές λίρες, μετά την είσοδο στο τρίτο δεκαήμερο του ίδιου μήνα πωλούνται στις 380 τουρκικές λίρες, δηλαδή κατά 90% ακριβότερα.

Η θλιβερή εξέλιξη συνεπάγεται πως τα αρτοποιεία από 1,25 έως 2,5 τουρκικές λίρες τιμή μονάδας σε κοινούς άρτους ανάλογα με την περιοχή, θα κινηθούν σε τιμές πώλησης προς τα επίπεδα των τεσσάρων τουρκικών λιρών.

Οι αλευρόμυλοι, τα ελαιουργεία και τα σακχαρουργεία, αναστέλλουν όλες τις παραδόσεις, αποθεματοποιώντας τα προϊόντα τους, προσδοκώντας μεγάλες αυξήσεις τιμών, με συνέπεια να πωλούνται πλέον με δελτίο από τα καταστήματα λιανικής για να αντιμετωπισθούν οι ελλείψεις.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του τουρκικού υπουργείου Γεωργίας και Δασών, κατά την περίοδο 2019-2020, οι εισαγωγές σιτηρών ανέρχονται σε 10,8 εκατομμύρια τόνους, με το 65% να προέρχεται από την Ρωσία, αλλά κατά την διάρκεια του πρώτου τετραμήνου του 2021 μειώνονται κατά 24%.

Ραγδαία άνοδος των τιμών

Ο συνδυασμός του αυξημένου κόστους των εισαγωγών λόγω των συναλλαγματικών ισοτιμιών με τα μειωμένα αποθέματα πυροδοτούν ανοδικά τις τιμές.

Το φαινόμενο αυτό ανακλάται στο γεγονός ότι ενώ ο πληθωρισμός κινείται επίσημα προς το 20% τον Οκτώβριο, τα είδη διατροφής εμφανίζονται σε ετήσια βάση με 27,4% μεγαλύτερο κόστος για τον καταναλωτή.

Οι καταναλωτές αντιμετωπίζουν παράλληλα εκτός από την απότομη ανατίμηση στα είδη διατροφής, μεγάλες αυξήσεις στα τιμολόγια της ενέργειας, του φυσικού αερίου, αλλά και της ύδρευσης, χωρίς να διακρίνεται στον ορίζοντα κάποια αποκλιμάκωση.

Ειδικότερα, οι μεγάλες πιέσεις ασκούνται από τις αυξήσεις στο κόστος ενέργειας με την κρατική εταιρεία BOTAŞ να αυξάνει τα τιμολόγια κατανάλωσης φυσικού αερίου για την βιομηχανία κατά 48,4%, με ταυτόχρονη αύξηση της τιμής του φυσικού αερίου για την παραγωγή ενέργειας κατά 46,8%, όπως καταγράφεται τον Οκτώβριο από την οικονομική εφημερίδα Dünya.

Αυξάνει τις τιμές ενέργειας 

Η Τουρκία αυξάνει τις τιμές ενέργειας μετά τις αυξήσεις των τιμών του αργού πετρελαίου και του φυσικού αερίου στις διεθνείς αγορές σε περιβάλλον μείωσης της αξίας του εθνικού νομίσματος κατά 20% από τις αρχές του 2021.

Ήδη στις αρχές Ιουλίου η BOTAŞ επιχειρεί μία πρώτη αύξηση του κόστους του φυσικού αερίου κατά 12% για οικιακή χρήση, κατά 20% για βιομηχανική χρήση και κατά 20,2% για την παραγωγή ενέργειας.

Η γενική επιδείνωση ανακλάται στην πτώση κατά 7,3% του καταναλωτικής εμπιστοσύνης, όπως υπολογίζεται από το Τουρκικό Στατιστικό Ινστιτούτο τον Νοέμβριο, που κινείται πλέον στο χαμηλότερο επίπεδο από την εποχή της επίσημης εισαγωγής του δείκτη στα οικονομικά δεδομένα το 2004.

Η μέτρηση αυτή κρίνεται ιδιαίτερα σημαντική με κριτήριο το γεγονός ότι βαθμονομεί την συμπεριφορά των καταναλωτών με βάση την προσωπική οικονομική τους κατάσταση σε συνδυασμό με την ευρύτερη οικονομική εικόνα της χώρας.

Από τις 15 Νοεμβρίου η τουρκική λίρα υποτιμάται σχεδόν κατά 20%, δεδομένο που αυξάνει την υποτίμησή της από τις αρχές του έτους στο 40%.

Η απότομη καθίζηση στο δεύτερο δεκαπενθήμερο του Νοεμβρίου συνεπάγεται πως το χρέος του ιδιωτικού τομέα από τα 125 δισεκατομμύρια δολάρια αυξάνεται στα 150 δισεκατομμύρια, ενώ ανάλογη αύξηση παρουσιάζει και το δημόσιο χρέος σε συνάλλαγμα.

 

Ακολουθήστε το στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις
Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, στο

Καμία δημοσίευση για προβολή