«Να σε κάψω Γιάννη, να σ’ αλείψω λάδι» λέει ο ΣΕΒ για το μείγμα Τακαλώτου στην οικονομία

«Κατάσταση οιονεί στασιμότητας της αναπτυξιακής δυναμικής» χαρακτηρίζει ο ΣΕΒ στο μηνιαίο δελτίο του τις προβλέψεις του Μεσοπροθέσμου. Όπως σημειώνει, με βάση τα στοιχεία του προγράμματος, οι επίσημες προβλέψεις με ρυθμό ανάπτυξης 2% στην 5ετία 2018 – 2022 δεν συνιστούν αναπτυξιακό περιβάλλον.

Στις καλένδες η ανάπτυξη

Ο ΣΕΒ κρίνει τον ρυθμό αυτό αναντίστοιχο της απαιτούμενης ανόρθωσης της ελληνικής οικονομίας μετά από μια 10ετία (2007-2017) απωλειών στο ΑΕΠ κατά 25%.

Στο σενάριο αυτό, οι καθαρές εξαγωγές αντί να έχουν θετική και αυξανόμενη, έχουν, αντιθέτως, μηδενική συμβολή στον ρυθμό ανάπτυξης της οικονομίας. Αυτό είναι άκρως ανησυχητικό, καθώς κατ’ αυτόν τον τρόπο η εξωστρέφεια του «νέου» παραγωγικού προτύπου της χώρας παραπέμπεται στις καλένδες.

Απαιτείται εξωστρεφής οικονομία

Ο Σύνδεσμος σημειώνει ότι η μεταφορά πόρων 5 εκατοστιαίων μονάδων του ΑΕΠ από την κατανάλωση στις επενδύσεις είναι προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά δεν πρόκειται να συμβεί χωρίς τον μετασχηματισμό του παραγωγικού προτύπου προς μια εξωστρεφή οικονομία. Χωρίς την αύξηση δηλαδή εξαγωγών και παράλληλη υποκατάσταση εισαγωγών, που αυξάνουν την παραγωγή, την απασχόληση και τα εισοδήματα.

Διαφορετικά, προειδοποιεί, οι επενδύσεις αυξάνουν το κεφαλαιακό απόθεμα των χαμηλής παραγωγικότητας κλάδων των μη διεθνώς εμπορεύσιμων αγαθών, της παραδοσιακής, δηλαδή, παραγωγικής βάσης της οικονομίας, απορροφώντας την όποια αύξηση της ιδιωτικής αποταμίευσης (μείωση της ιδιωτικής κατανάλωσης).

Δώρο άδωρο τα υπερπλεονάσματα

Περισσότερα σε λέξεις

Επιπλέον, η δημιουργία υπερμεγέθους δημοσιονομικού χώρου (με πρωτογενή πλεονάσματα μεγαλύτερα των 3,5 ποσοστιαίων μονάδων του ΑΕΠ), κυρίως μέσω αύξησης φορολογικών εσόδων τα επόμενα χρόνια που συνοδεύεται με αόριστες υποσχέσεις επιστροφών στην οικονομία, είτε μέσω μείωσης της φορολογίας είτε μέσω παροχών, παραπέμπει στο ρητό «να σε κάψω Γιάννη, να σ’ αλείψω λάδι»!

Πως αυξήθηκε το ΑΕΠ

Οι παράγοντες που συνθέτουν την αύξηση κατά 2,3% του ελληνικού ΑΕΠ το 1ο τρίμηνο του 2018 συνδέονται κυρίως με τις εξαγωγές αγαθών (+10,5%) και υπηρεσιών (+3,8%), αλλά και τις επενδύσεις.

Οι επενδύσεις κατέγραψαν μια μείωση κατά -12,1% (που οφείλεται, όμως, σε μια τεράστια πτώση των εισαγωγών πλοίων και κατ’ επέκταση των επενδύσεων σε μεταφορικό εξοπλισμό). Χωρίς αυτή τη συγκυριακή επίπτωση από τις εισαγωγές πλοίων, εκτιμάται ότι οι επενδύσεις (μαζί με τη μεταβολή αποθεμάτων) και οι επενδύσεις σε πάγια θα είχαν αυξηθεί αντιστοίχως κατά +3,4% και +10,7%, και οι εισαγωγές κατά +3,9%.

Ελκυστικοί κλάδοι για επενδύσεις

Πέραν, όμως, αυτού, οι επενδύσεις σε επιμέρους κατηγορίες αυξήθηκαν κατά 10,7% σε κατοικίες, κατά 3,9% σε λοιπές κατασκευές, κατά 18,6% σε μηχανολογικό εξοπλισμό, και, κατά 23,1% σε εξοπλισμό για Τεχνολογίες Πληροφορικής και Επικοινωνιών.

Συνεπώς, από την πλευρά των επενδύσεων η οικονομία ανακάμπτει με ταχείς ρυθμούς. Επίσης, οι αυξήσεις των εξαγωγών αγαθών (10,5%) και υπηρεσιών (3,8%), συμβάλλουν κατά +2,3 μονάδες  στο ρυθμό ανάπτυξης, δηλαδή ο ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ να ισούται με τη συμβολή των εξαγωγών (+2,3 μονάδες).

Ανάκαμψη στη μεταποίηση

Από την πλευρά της προσφοράς, η Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία (ΑΠΑ) της οικονομίας αυξήθηκε κατά +1,8% το 1ο τρίμηνο του 2017, με όλους τους κλάδους σε φάση ανάκαμψης, εξαιρουμένων του κλάδου Ενημέρωσης και επικοινωνίας (-1,6%) και του κλάδου Τράπεζες και ασφάλειες (-9,1%), που συνεχίζουν και το 1ο τρίμηνο του 2018 την αρνητική πορεία των ετών της κρίσης.

Η καλή πορεία των εξαγωγών συμβάλλει στην ανάκαμψη της μεταποίησης (εξαγωγές αγαθών) και του τουρισμού (εξαγωγές υπηρεσιών), με την ΑΠΑ στη μεταποίηση να αυξάνει κατά +1% και στο εμπόριο/τουρισμό/μεταφορές κατά +2,7% (δεν ανακοινώνονται αναλυτικά στοιχεία για τουρισμό).

Ο ΣΕΒ υπογραμμίζει επίσης την αύξηση της Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας (ΑΠΑ) στις κατασκευές (+10%), τη γεωργία (+3,9%), τους ελεύθερους επαγγελματίες (+9,1%) και τις τέχνες/διασκέδαση (+7,3%).

Η υπερφορολόγηση και μισθοί

Η απασχόληση μισθωτών και αυτοαπασχολούμενων αυξήθηκε το 1ο τρίμηνο του 2018 σε ετήσια βάση κατά +1,7% και οι αμοιβές μισθωτών κατά +0,8%, σημειώνει ο ΣΕΒ, προσθέτοντας όμως ότι υπάρχει ένας παράγοντας που αναιρεί αυτήν την θετική εξέλιξη: δεν γίνεται δυνατή η αύξηση της ιδιωτικής κατανάλωσης (που μειώθηκε κατά -0,4%) λόγω γενικότερης συμπίεσης του διαθέσιμου εισοδήματος στην οικονομία, που οφείλεται και στην υπερφορολόγηση.

Απαιτείται μεγαλύτερη εξωστρέφεια

Το συμπέρασμα που προκύπτει αβίαστα είναι ότι η οικονομία χρειάζεται μεγαλύτερη εξωστρέφεια (μεγαλύτερες επενδύσεις και εξαγωγές, αλλά με υποκατάσταση εισαγωγών), ώστε η ανάπτυξη να διαχυθεί σε όλη την οικονομία. Όσο δεν γίνεται αυτό και όσο η πρόκληση τεχνητής ζήτησης με δημοσιονομικά ελλείμματα και εξωτερικό δανεισμό δεν είναι εφικτή, η κατανάλωση θα παραμένει καθηλωμένη.